Өчигдрөөс илүү маргаашийг
бүтээхийн төлөө

Ч.Болортуяа

Шүүхийн шийдвэр сошиалд бус, хуульд “таалагдах” учиртай

Цахим орчинд олны анхаарал татсан гэмт хэргүүдийн талаар үнэн, худал нь мэ­дэгдэхгүй мэдээлэл цацаж, эсвэл хэргийн зарим нэг баримтыг ил гаргаснаар олон нийтийн санаа бодлыг төөрөгдүүлж, улсаараа “шүүгч” мэт авирлах болоод багагүй хугацаа өнгөрлөө.
2026-03-05

Бариагүй байраар барьцаалагчдын луйвар хэрээс хэтэрлээ

БАРИМТ 1: Иргэн О: Би 2021 оны арваннэгдүгээр сард “Баганат өргөө” компанийн V блокт байр захиалсан юм. Гэрэээний дагуу байрыг 2022 оны IV улиралд ашиглалтад оруулна гэсэн ч одоо тав дахь жилийнхээ нүүр үзэж байна. Тус компани Цэдэвсүрэн гэх хүнтэй гэрээ байгуулж, эл блокийг барьж гүйцэтгүүлэхээр болсон юм билээ.
2026-03-03

Асрах үйлчилгээг зохицуулах анхдагч хуулиас бид юу хүлээх вэ

Нас дээр гарсан аав, ээжийгээ харж хандаж, асарч тойлох үүрэг, хариуцлага үр хүүх­дүүдэд нь оногддог. Гэвч хэн нь асран халамжлах вэ гэдэг асуудал гэр бүлийнхэн дунд ба­гагүй маргаан дагуулдаг нь нууц биш. Хэчнээн олон хүүхэдтэй байлаа гээд хүний асаргаанд орсон өн­­дөр настай эцэг, эхийгээ үл хайхарч, эм, тариаг нь ойртуулах нь бүү хэл, аяга цай дөхүүлээд өгдөггүй жишээ цөөнгүй.
2026-02-27

“Хавдар-2” төсөл удаашралтай ч урагшилж байна

Монгол Улс хорт хавдраар жилд 4000 гаруй иргэнээ алддаг. Өнгөрсөн онд улсын хэмжээнд хорт хавдрын хяналтад 32 979 хүн байсан бөгөөд шинээр 8015 иргэн өвчилж, 4747 хүн нас барсан байна.
2026-02-26

Хүлээн зөвшөөрч үл болох харгислал

Хулгай, дээрэм, зодоон цохион хийж болохгүй гэж бид үр хүүхдэдээ захидаг ч бэлгийн хүчирхийллийн талаар, эсрэг хүйсийнхээ хү­ ний биед дураараа хүрч болохгүй гэдгийг багаас нь хэлж ойлгуулдаг бил үү. Наад зах нь цахим орчинд танихгүй хүнтэй харилцахгүй байх, зураг, бичлэгээ явуулж болохгүй гэдгийг анхааруулан сануулж, нээлттэй ярилцдаг нь хэд бол.
2026-02-13

Гэмт хэрэгтнүүдийн хот

“Халаасны хулгайн гэмт хэрэг нь зах, худалдааны төв, үйлчилгээний газар болон хүн ихээр цугларсан үед ихээр үйлдэгддэг. Иймд иргэн та гудамж, талбай, олон нийтийн газар зорчихдоо сонор сэрэмжтэй байж, гар утас, өөрийн биед байгаа эд, зүйлээ тогтмол шалгаж, хулгайд алдахаас урьдчилан сэргийлэхийг цагдаагийн байгууллагаас онцгойлон анхааруулж байна. Халаасны хулгайн гэмт хэргээс урдьчилан сэргийлье” хэмээн цагаан хоолойгоор гэ­нэт чанга орилоход цочсондоо золтой л цаг­даа дууд­чих­сангүй. Эргэн тойрны хүмүүсээ сэ­жиглэн­­ гүй харж, халаасаа тэмтэрч үзээд санаа ам­рав.
2026-02-04

Орон нутаг дахь багшийн сургуулиуд тэтгэлгээр “амь зогоож” байна

Дээд боловсролын сургалтын байгууллагын дипломын болон бакалавр, магистр, докторын сургалтыг өнгөрсөн хичээлийн жилд 23 768 хүн төгссөн нь өмнөх оныхоос 13.7 хувиар буурсан дүн болохыг Боловсролын яамны статистикт мэдээлжээ. Тэр дундаа багш мэргэжлээр суралцагч цөөрч, багшлах боловсон хүчний дутагдалд улсаараа орчхоод байгаа юм. Багшлах боловсон хүчин хомсдол­­той бай­­­гаа нь боловсролын салбар төдийгүй улс орны “толгойны өвчин” болсон.
2026-01-28

Д.БАЗАРРАГЧАА: Улаанбаатарын гамшгийг даван туулах чадавх 52.7 хувь буюу дунд зэрэгтэй гэж үнэлэгдсэн

ОБЕГ-ын Гамшгийн эрсдэлийн удирдлагын хэлтсийн дарга, доктор (PhD), хурандаа Д.Базаррагчаатай хот, суурин газрын гамшгийн эрсдэл, өнөөгийн нөхцөл байдал, урьдчилан сэргийлэх арга замын талаар ярилцлаа. Тэрбээр онцгой байдлын байгууллагад 22 дахь жилдээ ажиллаж буй бөгөөд саяхан “Хот, суурин газрын гамшгийг даван туулах чадавхыг бэхжүүлэх арга зам” сэдвээр докторын зэрэг хамгаалсан юм. 
2026-01-26

Эрүүл мэндийн салбар дампуурч, иргэд Хөх хотыг зорьж байна

“Эмч нар намайг шууд л үе солиулах хагалгаанд ор гэсэн. Өөр өөр онош хэлээд байсан тул Өвөр Монголын Хөх хотын “Хараат” эмнэлэг энэ чиглэлд сайн гэж сонсоод, судалж байгаад очиж үзүүлсэн юм. Тэнд үзүүлсний дараа үе солиулахгүйгээр дурангийн мэс засалд орохоор болсон. Үе хооронд ургасан ясыг л авах зорилготой, хөнгөн мэс засал гэж хэлсэн” хэмээн иргэн Ч ярьсан юм. Тэрбээр Хөх хот руу саяхан яваад ирсэн бөгөөд замын болон хэлмэрч хөтөч, зочид буудал, шинжилгээ, эмчилгээний зардалд нийт дөрвөн сая орчим төгрөг зарцуулсан байна. Үүнд нь 14 хоног уух эмийн үнэ багтсан аж. Удахгүй мэс засалд орохоор тус хотыг зорих гэж буйгаа дуулгав.
2026-01-20

Асуух нь сэтгүүлчийн эрх, хариулах нь даргын үүрэг

“Чи хаанаас явж байгаа юм, худлаа ярьдгаа боль”, “Хэний захиалгаар юу асууж байна, шууд хэлчих, миний дүү”, “Женкогийн бууны нохой, чамд яриа өгөхгүй” гэж асуулт асуусан сэтгүүлчид рүү дайрч, үг хэлээр доромжилж, хэт субъектив ханддаг хүн бол хотын дарга Х.Нямбаатар.
2025-12-29

Технологийн “сүүдэр”-т үлдэгсэд

Дэлхий даяар хүмүүс хиймэл оюуны талаар өөдрөг хандлагатай байна. НҮБ-ын Хөгжлийн хөтөлбөрийн 2025 оны Хүний хөгжлийн илтгэлийн тайланд дурдсанаар судалгаанд оролцсон 10 хүн тутмын зургаа нь хиймэл оюун нэв­тэрснээр шинэ ажлын байрууд бий болж, бүтээмжид эергээр нөлөөлнө гэж үзэж буйгаа илэрхийлжээ. Ялангуяа хүний хөгжлийн индекс (ХХИ) бага орнуудын хувьд судалгаанд оролцсон нийт хүний 70 хувь нь хиймэл оюун тэдний ажлын үр бүтээм­­­­жийг нэмэгдүүлнэ гэж үзсэн бол гуравны хоёр нь ирэх жилд боловсрол, эрүүл мэн­дийн чиглэлээр ашиглах хүлээлттэй буйгаа илэрхийлжээ.
2025-12-24

Х.ЦЭВЭЛНОРОВ: Нарийн гэдэсний өвчлөл түгээмэл биш ч дурангаар ажиллавар хийх тохиолдол гарсаар байна

Ерөнхийлөгчийн нэрэмжит 2025 оны “Шилдэг залуу эрдэмтэн” шагнал хүртсэн, Монгол-Японы эмнэлгийн дурангийн эмч, АШУҮИС-ийн Хоол боловсруулах эрхтэн судлалын тэнхимийн багш, доктор Х.Цэвэлноровтой ярилцлаа. Тус эмнэлгийн Дурангийн тасгийн хамт олон Монголд анх удаа нарийн гэдэсний хоёр баллонт дурангийн оношилгоо, эмчилгээний шинэ арга нэвтрүүлжээ.
2025-12-19

Г.ГАНТУЯА: Онц чухал мэдээллийн дэд бүтэцтэй байгууллагуудын жагсаалтыг шинэчилнэ

Манай улсын кибер аюулгүй байдлын нөхцөл байдал болон хууль, эрх зүйн орчин ямар байгаа талаар Цахим хөгжил, инновац, харилцаа холбооны яамны харьяа Кибер халдлага, зөрчилтэй тэмцэх нийтийн төвийн Кибер халдлагаас урьдчилан сэргийлэх төвийн дарга, Монгол Улсын зөвлөх инженер Г.Гантуяатай ярилцлаа. 
2025-12-17

Хүүхдийн хөгжлийн хоцрогдлыг эрт илрүүлэх “алтан цаг”-ийг алдсаар байх уу

“Зургаан эцэг, эх тутмын нэг нь албан ёсоор оношлогдоогүй ч ямар нэгэн хөгжлийн хоцрогдол, эсвэл бэрхшээлтэй хүүхэдтэй байна. Эцэг, эхчүүдийн олонх буюу 79.8 хувьд нь хөгжлийн бэрхшээлийг оношилдог мэргэжилтнүүдийн талаарх мэдлэг, ойлголт дутмаг. Цаашлаад 17.5 хувь нь хүүхдэд нь ямар нэгэн бэрхшээл илэрвэл хаанаас тусламж авахаа мэддэггүй. Ялангуяа аутизм, даун, оюуны болон хэл яриа, харилцааны хөгжлийн хоцрогдол, бэрхшээлийн талаар төдийлөн мэдэхгүй, ийм бэрхшээлтэй хүүхдээсээ ичих, нуух хандлага байсаар байна” хэмээн Японы Хүүхдийг ивээх сангийн “Тэгш хүртээмжтэй, тогтвортой, цогц үйлчилгээгээр бага насны хүүхдийн хөгжлийг дэмжих нь” төслийн хүрээнд хийсэн судалгаанд дурджээ. 
2025-12-11

Эх баригчийн бие даан ажиллах нөхцөлөөр хангая

Эх баригчийг бие даасан тусламж, үйлчил­гээ үзүүлдэг мэргэжилтэн гэж олон улсад тодорхойлдог. Тиймдээ ч эл тусламж, үйлчилгээний чанарыг сайжруулж чадвал эхийн эндэгдэл, амьгүй төрөлтөөс 60 хувь сэргийлэх боломжтой гэж үздэг юм. Харин манай улсад төрөлтийн ердөө 3.3 хувийг эх баригчид бие даан удир­даж, жирэмсний хяналтын 17 хувьд л тусламж үзүүлж байгааг өнгөрсөн сард Эрүүл мэндийн яаманд болсон “Эх баригчаар гүйцэтгүүлэх эх, нярай, нөхөн үржихүйн эрүүл мэндийн тусламж, үйлчилгээний хүртээмжийг сайжруулах нь” хэ­­лэлцүүлгийн үеэр онцолсныг энд дурдъя.
2025-12-08

Барилгынханд “барьцаалагдсан” ипотек

Д.Баяраа эхнэр, гурван хүүхдийн хамт Баян­зүрх дүүргийн 28 дугаар хороонд амьдардаг. Тэрбээр сардаа 1.8 сая төгрөгийн цалинтай, хувийн байгууллагад ажилладаг жирийн нэг залуу. Харин түүний болон эхнэр, хүүхдүүдийнх нь мөрөөдөл дулаахан, тухлаг байранд амьдрах. Өөрийн газар дээрээ амины орон сууц барих гэтэл өртөг зардал нь орон сууцынхтай дүйцэхүйц өндөр гарч. Иймд хүүхдүүдийнхээ сургууль, цэцэрлэгт ойр орон сууцад л орохыг зорих болжээ.
2025-12-04

Шатахууны сав тойрсон айдастай амьдрал

Нийслэлийн Баянзүрх дүүргийн 13 дугаар хороонд байрладаг ерөнхий боловсролын 14 дү­ гээр сургуулийнхан хажуу бөөрөндөө “наалд­сан” “Шунхлай” шатахуун түгээх станц (ШТС)-ыг нүүлгэх гэж сүүлийн хэдэн жил тэмцээд хүчрэхгүй өдий хүрэв.
2025-12-02

  Ж.Нямдэжид: Хүн бүр л “хүлээлгийн өрөө”-нд очно, тэр нь хаана ч байж мэднэ

 “Энэхүү газар бол төсөөллийн диваажин шиг жаргана гэж хүсэж очдог жаргалын орон биш. Энэхүү газар бол зовохгүйн тулд очихгүй гэж айдаг там шиг аймшигтай газар ч бас биш. Тэнд ахмадууд асруулахаар очдог. Асарна гэдэг нь өөрөө хайр болдог” хэмээн “Хүлээлгийн өрөө” номын зохиогч Ж.Нямдэжид бичжээ.
2025-12-01

 Төрөөс санхүүждэг хакерууд Засгийн газруудыг“онилж” байна

Манай улсын интернэт хэрэглэгчийн тоо энэ оны эхний хагас жилийн байдлаар 4.5 саяд хүрээд байна. Өнгөрсөн онд 2.9 сая орчим байсан бол ийнхүү нэг жилийн хугацаанд огцом өсжээ. Улаанбаатар хотын иргэдийн 85.3, орон нутгийнхны 67.6 хувь нь интернэт хэрэглэгч. Хэдий бусад оронтой харьцуулахад Монгол Улс хүн ам цөөтэй ч интернэтийн хэрэглээ өндөртэй нь дээрх баримтаас харагдаж байна.
2025-11-27

Гэр бүлийн эвлэрүүлэн зуучлалын 85-аас дээш хувь нь амжилтгүй болж байна

Эхнэр хүн салсны дараах амьдралаа хэдийн төлөвлөж, ойрын ирээдүйгээ толгойдоо зураглачихсан байдаг бол нөхрүүд салах өргөдөл хүлээж авсны дараа л гэнэт ухаан ордог гэнэ. Өөрөөр хэлбэл, эрчүүд эхнэр нь өргөдөл өгөх мөчид л “Салах юм байна” гэж ойлгодог бол эмэгтэйчүүд сэтгэлээ цэгцэлчихсэн байдгийг шүүхийн эвлэрүүлэн зуучлагч онцолсон. Нэг ёсондоо эмэгтэй, эрэгтэй хүний сэтгэл зүйн онцлог гэр бүл салалтад ч өөр өөрөөр илэрдгийг үүнээс харж болно.
2025-11-18