Химийн хорт бодис ашигласан гэх үндэслэлээр томоохон хувцасны брэндүүдийг шүүхэд өгчээ 

Хэрэглэгчийн эрхийг хамгаалах болон хууль хяналтын байгууллагуудаас “Shein”, “Temu”, “Lululemon”, “Alo Yoga”, “Gore-Tex” зэрэг брэндийн зарим бүтээгдэ­хүүнээс PFAS, фталат, хар тугалга, бисфенол А (BPA) зэрэг эрүүл мэндэд хортой химийн бодис илэрсэн, ашигласан байж болзошгүй гэх асуудлаар мөрдөн шалгах болон шүүхийн ажиллагаа явуулж байна. 

PFAS нь ус, тос, толбо тогтохоос хамгаалах зориулалтаар хувцас үйлдвэрлэлд өргөн ашигладаг синтетик бодисын бүлэг юм. Гэвч энэ төрлийн бодис нь байгальд задардаггүй тул “мөнхийн химийн бодис” гэгддэг. Судалгаагаар PFAS болон флатат нь дааврын тогтолцоог алдагдуулах, нөхөн үржихүй болон дархлааны үйл ажилла­гааг сулруулах, улмаар хорт хавдар ту­сах эрсдэлийг нэмэгдүүлдэг болохыг хэ­дийн тогтоосон. 

Мөн шүүхийн маргааны үеэр greenwashing буюу байгаль орчинд ээлтэй мэ­тээр худал сурталчилсан асуудлыг ч хөн­дөж байна. Тухайлбал, “Gore-Tex” брэн­дийг эзэмшдэг “Gore & Associates” ком­панийг бүтээгдэхүүндээ PFAS ашигладаг атлаа байгаль орчинд ээлтэй хэ­мээн төөрөгдүүлсэн гэж хэрэглэгчид нэхэмжлэл гаргажээ. Мөн “Greenpeace” болон Ев­ропын хэрэглэгчийн байгууллагуудын хийсэн лабораторийн туршилтаар “Shein” брэн­дийн зарим хувцаснаас (үүний дотор хүүхдийн хувцас) Европын Холбооны зөв­шөөрөгдөх хэмжээнээс хэд дахин их PFAS, фталат зэрэг аюултай бодис илэрсэн байна. 

Эдгээр маргаантай холбоотойгоор АНУ-ын Калифорни, Нью-Йорк муж болон Европын зарим оронд хувцас, нэхмэл бүтээгдэхүүнд PFAS хэрэглэхийг үе шаттайгаар хориглож, хязгаарлах хуу­лиудыг хэрэгжүүлж эхэллээ. Үүний үр дүнд дэлхийн томоохон үйлдвэрлэгчид бү­тээгдэ­хүүнийхээ найрлагыг өөрчилж, хор­той бодисоос татгалзах шахалттай тул­гарч байна.

Э.Сүрэн