А.ЦЭЕЭНПИЛ: Найзыгаа алчихлаа гэж айхдаа хөвчид дөрвөн жил шахам бүгсэн
Шагналын сан төдийгүй нэр хүнд, ач холбогдол, хамрах цар хүрээгээрээ нийгэмд хүлээн зөвшөөрөгдөж, Монголын “Пулитцер” гэгддэг байсан БАЛДОРЖ шагналын 10 жилийн түүхэн дэх шилдэг бүтээлүүдийг “Өнөөдөр” сонин цувралаар уншигчдадаа хүргэж байгаа билээ. 2011 оны БАЛДОРЖ шагналын шилдэг аравт багтсан, “Өнөөдөр” сониныг үүсгэн байгуулцаж, тус сонины сурвалжлагч, албаны дарга, хариуцлагатай нарийн бичгийн дарга зэрэг албыг хашиж асан Д.Заяабатын бүтээлийг хүргэж байна. Тэрбээр “Найзыгаа алчихлаа гэж айхдаа хөвчид дөрвөн жил шахам бүгсэн”, “Эсэргүү” Төмөр-Очирыг хэн егүүтгэв”, “Оросууд уу, эсвэл манайхан уу” эрэн сурвалжлах нийтлэлээрээ нэр дэвшиж, шилдэг аравт багтсан юм.
Өчигдөр 12 цаг 30 мин
Монголчлох аргад найдсан монголчууд
Дэлхийн улс орнуудын хүний нөөцийн авьяас, ур чадварыг үнэлдэг “IMD World talent ranking 2025” тайланд Монгол сүүл мушгив. 69 улсын хүний нөөцийн ур чадварын хөгжлийг боловсролын хөрөнгө оруулалт, хөдөлмөрийн зах зээлийн өрсөлдөх чадвар, мэргэжилтнүүдийг тогтоон барих нөхцөл боломж зэрэг 31 үзүүлэлтээр үнэлж дүгнэхэд манайх ийнхүү 69-д эрэмбэлэгдсэн юм. Ерөнхийдөө гурван үндсэн ангиллын нийлбэр оноогоор хамгийн муу дүн үзүүлж, “Ур чадвартай хүний нөөц татах” гэсэн анхаарлын тэмдэгтэй ангилалд багтжээ. Биднийг ийн “баян ходоод”-нд ороход иргэдийн амьдралын чанар, ур чадвартай удирдлага болон авьяаслаг хүний нөөцийн дутагдал, эрүүл мэндийн дэд бүтэц, ажиллагсдын урам зориг зэрэг үзүүлэлт хамгийн сул үнэлэгдсэн нь голлон нөлөөлсөн аж.
Өчигдөр 11 цаг 00 мин
Намуудад өрнөж буй “хөдөлгөөн”
Улсын дээд шүүхээс одоогийн байдлаар долоон намын үндсэн дүрмийг албан ёсоор бүртгээд байна. Хуулийн хугацаанд багтан 29 нам өргөдлөө ирүүлсэн, тэдний материалыг түрүүчээс нь хянаад, шийдвэр гаргаж буй. Энэ сарын 9-нд Дээд шүүхийн нийт шүүгчийн хуралдаанаар МАН, АН, МҮАН, Их эв, ИХ намуудыг, 12-нд Миний Монгол намыг бүртгэжээ. Оны өмнө Иргэдийн оролцооны нэгдэл намынхан хамгийн түрүүнд бүртгүүлсэн байв. Тэгэхээр эдгээр долоон нам Улс төрийн намын тухай хуульд нийцсэн дүрэм, хөтөлбөртэй болоод байна. Шинэ дүрмийнхээ дагуу зарим нам дотооддоо бүтцийн томоохон өөрчлөлт хийж буй бол зарим нь “косметик” засвар л оруулж байгаа аж. Улс төрийн намуудын дотоодод ямар хөдөлгөөн өрнөж байна вэ.
Өчигдөр 10 цаг 00 мин
Онлайн худалдаа нэрийдлээр татвараас зайлсхийж, далд эдийн засаг үүсгэгчид
Фэйсбүүкийн “дэлгэц асах бүрт” л нэг эмэгтэй “За хөөрхнүүд минь, матрын арьсан цүнхийг хямдруулаад 30 000 төгрөг болголоо. Нэмээд зааны дүрстэй баримал, загварлаг хослол, өндөр болгодог амин дэм, үрчлээ арилгадаг тос зарж байна. Эл дансанд мөнгөө шилжүүлээд, төд удалгүй хүргүүлээд аваарай” хэмээн уянгалуулан хэлж, олон түмнийг уриалан дуудаж байхтай таарах болов. Бүр зөвхөн манай наймаачид л олдог байх гэмээр “Guess” брэндийн оосор бүхий “Coach”ийн цүнх ч зарж байгаа юм билээ. Мэдээж иргэд бизнес хийж орлого, ашгаа сайжруулах нь буруу биш. Иргэн баян бол улс баян ч гэдэг.
Уржигдар 11 цаг 00 мин
Эрүүл мэндийн салбар дампуурч, иргэд Хөх хотыг зорьж байна
“Эмч нар намайг шууд л үе солиулах хагалгаанд ор гэсэн. Өөр өөр онош хэлээд байсан тул Өвөр Монголын Хөх хотын “Хараат” эмнэлэг энэ чиглэлд сайн гэж сонсоод, судалж байгаад очиж үзүүлсэн юм. Тэнд үзүүлсний дараа үе солиулахгүйгээр дурангийн мэс засалд орохоор болсон. Үе хооронд ургасан ясыг л авах зорилготой, хөнгөн мэс засал гэж хэлсэн” хэмээн иргэн Ч ярьсан юм. Тэрбээр Хөх хот руу саяхан яваад ирсэн бөгөөд замын болон хэлмэрч хөтөч, зочид буудал, шинжилгээ, эмчилгээний зардалд нийт дөрвөн сая орчим төгрөг зарцуулсан байна. Үүнд нь 14 хоног уух эмийн үнэ багтсан аж. Удахгүй мэс засалд орохоор тус хотыг зорих гэж буйгаа дуулгав.
Уржигдар 10 цаг 00 мин
“Баялгийн хулгай, авлигатай тэмцэх ажил зогсоогүй”
Сөрөг хүчнийхэн Ерөнхий сайд Г.Занданшатарыг огцруулах санаачилгаа мартаагүй, 64 гишүүний дэмжлэг хайж байна хэмээн өнгөрсөн долоо хоногт мэдэгдсэн. Тэгвэл тэр зуурт нь Ерөнхий сайд Г.Занданшатар олон нийтээс оноо авч эхлэв. Бямба гарагт тэрбээр Монголын үндэсний олон нийтийн телевизээр иргэдийн асуултад хариуллаа. Тоо баримттай, попролгүйгээр бодит байдлаа ярилаа хэмээн иргэд ам сайтай байна. МҮОНТ-ийнхэн орон нутаг, зарим гадаад улс, нийслэлийн гудамж, худалдааны төв зэрэг олон газраас иргэдийн асуултыг шууд дамжуулсан юм.
2026-01-19
Элдэв журам, дүрмээр халхавчилж, хахууль авах Газрын албаныхны арга нарийсаж байна
Одоо ч цөөнгүй хүн шалгуулсаар л байгаа. Газрын албаныхны хэрэгжүүлдэг элдэв дүрэм, журам, шийдвэр нь авлигын эрсдэл үүсгээд байхад огтхон ч хайхрахгүй өнөөг хүрэв. Өөрөөр хэлбэл, газар өмчлүүлэх, эзэмшүүлэх эрхийн мэдээллийг нээлттэй өгдөггүй, хэний хүсэлт хаана, хэрхэж байгаа талаар иргэдэд танилцуулдаггүйн цаана Газар зохион байгуулалтын албаныхны авлига, ашиг сонирхол нуугдаж, танил тал, хамаарал бүхий хүмүүстээ үйлчлэх нөхцөлийг бүрдүүлж буй билээ.
2026-01-16
1.6 сая иргэнтэй нийслэлд дахин нэг спорт цогцолбор хэрэгтэй гэж үү
Нийслэл хотын хүн амын дийлэнх буюу 65 орчим хувийг залуучууд эзэлдэг. Тэдэнд чөлөөт цагаа зөв, боловсон өнгөрүүлэх, орчин үеийн спорт, соёлын цогцолбор ус, агаар мэт дутагдаж байгаа нь үнэн. Гэвч төр, хувийн хэвшлийн түншлэлээр хэрэгжүүлэх 74 сая ам.долларын өртөг бүхий “Улаанбаатар арена” төсөл нийгэмд хүлээлтээс илүүтэй болгоомжлол, эргэлзээ дагуулаад байна.
2026-01-16
Улиралд ганц дуудаж үзэхийг хяналт гэхгүй ээ, СЭМҮТ-ийнхөөн
Өндөр барилгын дээврээс хөтлөлцөөд үсэрсэн өсвөр насныхан, гурван сартай нялх хүүхдээ тэврээд зургаан давхраас унасан эмэгтэй, эхнэрээ олон удаа хутгалж, бүрэлгэсэн нөхөр, балчир үрсийнхээ нүдэн дээр 15 давхраас үсэрч, амиа хорлосон эх, гурван хүүхдээ буудаж хөнөөгөөд амиа егүүтгэсэн эцэг, найз бүсгүйгээ галт зэвсгээр хороогоод өөрийгөө бүрэлгэсэн залуу, төрсөн эхээ зодсоор байгаад “нөгөө ертөнц” рүү илгээсэн хүү, харуулын даргаа буудаж амийг нь “авсан” цэргүүд, төв талбайд өөрийгөө шатаасан иргэн, төрсөн охиноо хүчирхийлсэн аав, сурагчаа бэлгийн дарамтад оруулсан багш, “шөнө уйллаа” хэмээгээд бусдын 10 сартай нялх үрийг хэрцгийгээр хөнөөсөн “араатан”, машин заваарууллаа гэж дагавар хүүгээ газарт булсан эр...
2026-01-15
Мэлмийн солонго
Шагналын сан төдийгүй нэр хүнд, ач холбогдол, хамрах цар хүрээгээрээ нийгэмд хүлээн зөвшөөрөгдөж, Монголын “Пулитцер” гэгддэг байсан БАЛДОРЖ шагналын 10 жилийн түүхэн дэх шилдэг бүтээлүүдийг “Өнөөдөр” сонин цувралаар уншигчдадаа хүргэж байгаа билээ. 2011 оны БАЛДОРЖ шагналын шилдэг арвыг, “Өдрийн сонин”-оос сэтгүүлчийн ажлын гараагаа эхэлсэн Б.Золбаярын “Намар ай”, “Мэлмий солонго” эсээ бүтээл манлайлсан юм.
2026-01-14
Агаарын чанарын мэдээллийг албаар нууцлаад буй юм биш биз
Нийслэлийн иргэд өглөөг агаарын чанарын индексийн (AQI) скриншотоор эхлүүлж, түүнийгээ нийгмийн сүлжээнд түгээдэг болоод удаж байна. Учир нь төр засаг бодит нөхцөл байдлыг ил тод хүлээн зөвшөөрч, эрсдэлээс урьдчилан сэргийлэх мэдээлэл, зөвлөмжийг иргэддээ цаг тухайд нь хүргэж чадахгүй байгаа юм. Тиймээс нийслэлийнхэн аргаа барахдаа гадаадын вэб сайтуудаас агаарын чанарыг өөрсдөө тандаж, “сайн дурын харуул” хийхээс өөр сонголтгүйд хүрэв.
2026-01-14
ХҮН нам нэр дэвшиж байсан хүмүүсээ цалинжуулахаар төрд “шургуулж” байна
Нам нэрийн дор нам нийлж, сэм хуйвалдсан нөхдийн төлөөлөл төрийн өндөр албан тушаалд очиж, Засгийн газарт сайдын суудалд тухалдаг явдал манайд хэвшил болоод удлаа. Хууль тогтоох дээд байгууллагад эгэл жирийн иргэдийнхээ төлөөлөл болж гишүүнээр сонгогдон, ард түмнийхээ төлөө үйлчлэхээр тангарагладаг улс төрчид ачир дээрээ сонгуульд өөрт нь зүтгэсэн хүмүүсээ илүүтэй тойглож, төрийн байгууллагад албан тушаалд томилж, татвар төлөгчдийн мөнгөөр цалинжуулдаг. Үүнтэй нь ард түмэн ч эвлэрчихсэн. 2024 оны сонгуулийн үр дүнд парламентад нэг бус суудалтай болсон, Л.Оюун-Эрдэнийн тэргүүлж асан стандарт бус Засгийн газарт “МАН-ын халаасны” гэх ХҮН намынхан сайдын суудалд тухалсан.
2026-01-14
“Үндсэн хууль бол алганд багтсан Монгол Улс”
Монгол Улс ардчилсан, шинэ Үндсэн хуулиа баталсны 34 жилийн ой өнөөдөр тохиож байна. Манай улсад хэрэгжүүлж буй бүх хуулийн суурь, чиглэл болдог зарчмыг Үндсэн хуульд тунхагласан юм. Улмаар парламентын засаглалтай, бүгд найрамдах улсыг бий болгосон. Зургаан бү лэг, 70 зүйлтэй уг баримт бичгийн ачаар бид өнөөдөр эрх чөлөөтэй, үг хэлэх, үзэл бодлоо илэрхийлэх орон зайтай, хувийн өмч тэй амьдарч буй билээ. Энэ бол манай улсад баталсан дөрөв дэх Үндсэн хууль байв. Гэхдээ хувь хүний эрх чөлөөг нарийвчлан тунхаглаж, баталгаажуулснаараа өмнөх хуулиудаасаа ялгаатай.
2026-01-13
Сургалтын зорилгоос “хальсан” судалгаагаар хувийн нууцад халдах боллоо
Сургууль, цэцэрлэгүүд хүүхдүүд элсүүлэх болгондоо жил бүр л эцэг, эхчүүдэд ижил асуулт тавьж, адилхан маягт бөглүүлэн, өнөөх л гэрээндээ гарын үсэг зуруулдаг. Энэ бүхэн хэзээнээс ч юм бүү мэд, хэвшмэл дадал болж, хэн ч үүнийг “яагаад” хэмээн лавлан асууж байсангүй. Учир нь судалгаа бөглөх нь сургуульд элсэх, үргэлжлүүлэн суралцахын салшгүй хэсэг л гэж ойлгодог байлаа. Нийтийн ухамсарт ч тэгж суусан. Харин элсэлтийн судалгаанд ямар мэдээлэл багтаж, юунд ашиглагддаг, хэнд очиж, хэзээ устдагийг ч бид мэддэггүй. Боловсролын байгууллагууд ч үүнийхээ учрыг тайлбарладаггүй.
2026-01-13
Кофены хэрэглээ 10 жилд гурав дахин өсжээ
Шинэ өглөө эхэлмэгц айлууд цайгаа чанадаг байсан бол өдгөө усаа буцалгадаг, улмаар кофе чанадаг болсон гэхэд хилсдэхгүй. Монголчуудын хувьд цайны өндөр соёлтой гэгдэж байсан бол дараагаар нь шар айрагных (соёл гэдгийг хэрэглээ гэж ойлгож болно) нэвтэрч, өдгөө кофены соёл тэдгээрээс дутахгүй түгсэн хэмээн “Маркетингийн холбоо”-ноос 2024 онд гаргасан судалгаанд дурджээ. Үнэхээр л Улаанбаатарт хаа сайгүй кофе шоп үүдээ нээн, түүгээр үйлчлүүлэгчдийн тоо өссөн нь анзаарагддаг. Мөн тэдгээр кофе шоп нь интернэт орчин бүрдүүлж, заримд нь ном, сэтгүүл унших боломж олгосноороо залуучууд, хүүхдүүдийн цагаа өнгөрүүлэх нэгээхэн талбар болжээ. Үүнээс улбаалан кофены хэрэглээ, арилжаа, үнэ, зах зээлийн төлөв ямар байгааг сонирхлоо.
2026-01-12
Супер ажилтны шаардлагаар “өвчилсөн” байгууллагууд
“Шулам”-гүй газар “хөөрхөн”, сэргэлэн залуучууд ажилд авна. Ачаалал бага, хийцгүй талдаа. Та манай ажилд орохын тулд амьсгалдаг байхад болно, амьсгалахгүй байсан ч хамаагүй дээ” хэмээх ажлын зар хэдэн жилийн өмнө цахим сүлжээнд түгсэн билээ. Түүнчлэн “Өдөр бүр 11-16 цагийн хооронд ажиллах ажилд хүн яаралтай авна. Өдөр унтаж болно. Фэйсбүүк, инстаграм “ухах” цагтай. Цалинг бэлэн олгох тул орой бүр “шоудах” боломжтой. Та яараарай” гэсэн нь ч бий. Ер нь хөдөлмөрийн зах зээл, тэр дундаа байгууллагууд ямар хүн ажилд авахаар зэхэж буй талаар нарийн судалбал сонирхолтой зүйл цөөнгүй харагдах шинжтэй дэг.
2026-01-12
Х.Нямбаатарт худалдагдсан нийслэлийн парламент
Нийслэлийн ИТХ 45 төлөөлөгчтэй. Тэдний 40 нь МАН-ын, тав нь АН-ын гишүүн юм. Сая гаруй хүн амтай хотын иргэдийн амьдрал ямар байх нь тэдний ажлаас шууд хамааралтай. Гэвч өнөөдөр манай хотод ганцхан Х.Нямбаатар гэдэг хүн л бүгдийг мэддэг болоод байна. Ерөнхий сайд асан Л.Оюун-Эрдэнэ нийслэлд нүүрлэсэн авлига, хулгайг “цэвэрлүү лэх”-ээр түүнийг хот руу илгээсэн юм. УИХ-ын гишүүн, Хууль зүй, дотоод хэргийн сайдын өндөр албан тушаалаас татгалзан байж Х.Нямбаатар нийслэлийн Засаг дарга болсноос хойш хоёр жил гаруйн хугацаа өнгөрчээ.
2026-01-12
Парист баталсан конвенц үлэг гүрвэлийн олдворуудыг буцаан авахад ач холбогдолтой баримт бичиг байлаа
Монгол Улсын хил, гаалиар хуурамч бүрдүүлэлт, бичиг баримтаар гарган Өмнөд Солонгосоор дамжуулан Францад 10 гаруй жилийн өмнө хүргэсэн үлэг гүрвэлийн чулуужсан олдворуудыг 2025 оны арванхоёрдугаар сарын 8-нд эх оронд нь эгүүлэн өгч, дээжийг нь батламжийн хамт Соёл, спорт, аялал жуулчлал, залуучуудын сайд Ч.Ундрамд гардуулсан билээ. Францын нийслэл Парис хотноо тус улсын Төрийн сан, үйл ажиллагааны сайд Амели де Мончалин Монголоос гаралтайг хууль, шүүхийн байгууллага нь баталсан тарбозавр батаарын бүтэн шахам чулуужсан яс, бусад 200 гаруй төрлийн олдворыг хүлээлгэн өгсөн талаар бид өмнө нь хоёр ч цуврал нийтлэлээрээ уншигчдад хүргэсэн. Харьд хууль бусаар гаргасан үлэг гүрвэлийн олдворууд, түүх, соёлын бусад дурсгалыг буцаан авахад Монгол Улсын нэгдэн орсон конвенц чухал үүрэгтэй баримт бичиг байсныг энэ удаа онцолъё.
2026-01-09
